๒๖ / ๓๓
ปางหกกาล
六時觀音Liùshí Guānyīnลิ่วสือกวนอินญี่ปุ่น: โรคุจิ คันนง
แก่นของปางความกรุณาไม่มีเวลาทำการ ทุกช่วงของวันคือโอกาสทำความดี
ลักษณะเด่น
ประทับยืน พระหัตถ์ขวาถือหีบคัมภีร์ (คัมภีร์ใบลานที่ประกบด้วยแผ่นแข็ง) บางแบบวางพระหัตถ์ซ้ายที่พระนาภี
สรุปสั้น ๆ
- หกกาล = หกช่วงเวลาของวันและคืน ไม่ใช่เวลาหกโมง
- สื่อว่าความกรุณาของพระองค์ดูแลสรรพสัตว์ตลอดทั้งวันคืน
- พระรูปยืนถือหีบคัมภีร์ จับคู่กับรูปกายคฤหัสถ์
- ธรรมะอยู่ในชีวิตประจำวันของฆราวาส ไม่ใช่เฉพาะในวัด
- ไม่ใช่องค์เดียวกับพระอวโลกิเตศวรหกอักษร (โอม มณี ปัทเม หุม)
- ต่างจากปางที่ 3 (ถือคัมภีร์) ที่มักประทับนั่งและเน้นการธำรงพระธรรม
ความหมายและเรื่องเล่า
“หกกาล” ไม่ได้แปลว่า “หกโมง” แต่หมายถึงการแบ่งหนึ่งวันหนึ่งคืนเป็น หกช่วงเวลา ตามธรรมเนียมอินเดียโบราณ คือ
- กลางวัน: เช้า เที่ยง เย็น
- กลางคืน: หัวค่ำ เที่ยงคืน ใกล้รุ่ง
ตำแหน่งในตำหนัก
จุดที่ ๒๖ ตามลำดับการเดินไหว้ — ดู ผังจุดไหว้ในตำหนัก