ปางรัตนะนานาประการ

เรื่องราวความเป็นมา

眾 แปลว่ามากมาย 寶 แปลว่ารัตนะหรือของมีค่า ชื่อนี้ชวนให้นึกถึงความมั่งคั่ง แต่ในภาษาพุทธ “รัตนะ” มีหลายชั้นความหมาย ตั้งแต่อัญมณีจริง ไปจนถึงสิ่งล้ำค่าที่สุด คือ พระรัตนตรัย ได้แก่ พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์

ตำราจับคู่ปางนี้กับ รูปกายคหบดี (長者) ในบทผู่เหมินผิ่น คหบดีในที่นี้ไม่ใช่แค่เศรษฐี แต่หมายถึงผู้มีฐานะ มีเกียรติ และเป็นที่นับถือของชุมชน

ในบทผู่เหมินผิ่นมีฉากที่งดงามมาก และเกี่ยวข้องกับชื่อปางนี้โดยตรง พระอักษยมติโพธิสัตว์ถอดสร้อยคอรัตนะมูลค่ามหาศาลออกมาถวายพระอวโลกิเตศวร แต่พระองค์ ไม่ทรงรับ พระอักษยมติวิงวอนอีกครั้ง พระพุทธเจ้าจึงตรัสให้รับไว้ด้วยความเมตตาต่อผู้ถวายและผู้คนทั้งหลาย

เมื่อรับแล้ว พระอวโลกิเตศวร แบ่งสร้อยออกเป็นสองส่วน ส่วนหนึ่งถวายพระศากยมุนีพุทธเจ้า อีกส่วนหนึ่งถวายสถูปของพระประภูตรัตนพุทธเจ้า ไม่ได้เก็บไว้เป็นของตนเองเลย

ความหมายในชีวิตวันนี้

การที่พระองค์ปฏิเสธก่อน แสดงว่าความดีซื้อด้วยเงินไม่ได้ และการที่แบ่งต่อทันที แสดงว่าทรัพย์มีค่าเมื่อไหลต่อไปยังที่ที่ควรไป ปางนี้จึงไม่ใช่ปางขอให้ร่ำรวยอย่างเดียว แต่ชวนให้ใช้ทรัพย์อย่างมีปัญญา การให้ที่ดีต้องฟังว่าผู้รับต้องการอะไรจริง ๆ และระวังไม่ให้ทรัพย์กลายเป็นโซ่ที่ผูกมัดใจ

คีย์พอยท์

• 眾寶 = รัตนะนานาชนิด รัตนะสูงสุดคือพระรัตนตรัย
• จับคู่กับรูปกายคหบดี ผู้มีฐานะและเป็นที่เคารพของชุมชน
• ฉากสำคัญ: พระอักษยมติถวายสร้อยรัตนะ พระองค์รับแล้วแบ่งถวายพระพุทธเจ้าสองพระองค์
• สอนเรื่องการให้ทานอย่างมีปัญญา และทรัพย์ที่ไม่ผูกมัดใจ
• ข้อคิด: ความมั่งคั่งที่แท้คือความสามารถในการแบ่งปัน