ปางตารา

เรื่องราวความเป็นมา

多羅 เป็นคำถอดเสียงจากสันสกฤต “ตารา” ส่วน 尊 เป็นคำยกย่องว่า “พระผู้ควรเคารพ” ในทิเบตเรียกพระนางว่า “โดลมา” แปลว่า “พระแม่ผู้ช่วยให้ข้ามพ้น” ชื่อ “ตารา” ยังมีความหมายเกี่ยวข้องกับดวงตาและการช่วยให้รอดพ้น

คัมภีร์จีนเล่มหนึ่งเล่าว่า พระอวโลกิเตศวรเข้าสมาธิ แล้ว เปล่งรัศมีจากพระเนตรขวา จากแสงนั้นปรากฏเป็นสตรีผู้ประกาศว่าจะช่วยเหลือสรรพสัตว์ที่จมอยู่ในทะเลแห่งการเวียนว่ายตายเกิด สตรีนั้นคือพระตารา

ส่วนในทิเบต มีตำนานที่รู้จักกันแพร่หลายว่า พระอวโลกิเตศวรทรงเห็นความทุกข์ของสรรพสัตว์ที่ไม่มีวันหมดสิ้น จนหลั่ง น้ำพระเนตร และจากหยดน้ำพระเนตรนั้นได้เกิดเป็นพระตารา (บางฉบับว่าพระตาราเขียวเกิดจากพระเนตรข้างหนึ่ง พระตาราขาวเกิดจากอีกข้างหนึ่ง) น้ำตาในเรื่องนี้ไม่ได้หมายถึงความอ่อนแอ แต่คือ ความสงสารที่แปรเปลี่ยนเป็นพลังในการลงมือ

ยังมีตำนานทิเบตอีกเรื่องที่งดงามมาก เล่าถึง เจ้าหญิงเยเชดาวา (ดวงจันทร์แห่งปัญญา) ผู้ตั้งปณิธานจะบรรลุธรรม มีผู้แนะนำให้อธิษฐานเกิดเป็นบุรุษ แต่พระนางตอบว่า ความเป็นหญิงหรือชายเป็นเพียงสิ่งสมมติของโลก และ ตั้งปณิธานจะช่วยสรรพสัตว์ในร่างสตรีตลอดไป

ตำราชุด 33 ปางเชื่อมปางนี้กับคาถาผู่เหมินผิ่นที่ว่า หากถูกโจรถือมีดล้อมไว้ เมื่อระลึกถึงพระอวโลกิเตศวร ใจของโจรจะเปลี่ยนเป็นเมตตา ภัยจึงยุติลงด้วยการเปลี่ยนใจ ไม่ใช่ด้วยการทำลาย

ความหมายในชีวิตวันนี้

พระตาราสอนผ่านภาพของ “ความพร้อม” ความกรุณาที่ไม่รอให้ถึงวันพรุ่งนี้ อาจเป็นการโทรหาเพื่อนที่กำลังลำบาก หรือการช่วยคนที่ต้องการความช่วยเหลือเฉพาะหน้า แต่ความรวดเร็วก็ต้องมาพร้อมขอบเขตที่เหมาะสม ผู้ช่วยเหลือที่ดีต้องรู้จักพักเพื่อจะมีแรงช่วยได้ยาวนาน

คีย์พอยท์

• ตารา = พระแม่ผู้ช่วยให้ข้ามพ้น เป็นหนึ่งในห้าปางที่มีรากจากคัมภีร์เก่า
• คัมภีร์จีนเล่าว่าพระตาราเกิดจากรัศมีพระเนตรขวาของพระอวโลกิเตศวร
• ตำนานทิเบตเล่าว่าเกิดจากน้ำพระเนตรแห่งความสงสาร
• เจ้าหญิงเยเชดาวาตั้งปณิธานช่วยสรรพสัตว์ในร่างสตรี
• ในชุด 33 ปาง ประทับยืนบนเมฆ สื่อความพร้อมที่จะมาช่วยอย่างรวดเร็ว